Bộ Công an Việt Nam vừa công bố dự thảo sửa đổi bộ luật Hình sự, đề xuất thêm nhiều tội danh mới để lấp đầy các khoảng trống pháp lý hiện nay.

Tội danh mới nhắm vào tham nhũng tư nhân và vi phạm kinh tế

Bộ Công an vừa công bố dự thảo hồ sơ chính sách dự án bộ luật Hình sự (sửa đổi), đề xuất nhiều tội danh mới, hành vi để lấy ý kiến. Thời gian lấy ý kiến từ 17.4 – 7.5. Đề xuất mới từ cơ quan chức năng tập trung mở rộng phạm vi xử lý các sai phạm trong khu vực ngoài nhà nước. Trước đây, bộ luật chỉ mới điều chỉnh các hành vi như tham ô hay nhận hối lộ tại khu vực này nhưng chưa đầy đủ. Dự thảo lần này muốn bổ sung thêm tội lạm dụng chức vụ để chiếm đoạt tài sản và thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng nhằm bao quát thực tế.

Trong lĩnh vực kinh tế, một lỗ hổng lớn được chỉ ra là thiếu các tội danh độc lập cho vi phạm trong định giá, kiểm toán và giám định. Thực tế các vụ án lớn vừa qua cho thấy những đối tượng này thường chỉ bị xử lý với vai trò đồng phạm giúp sức, chưa đảm bảo tính công bằng. Việc hình thành các tội danh trực tiếp sẽ giúp tăng tính răn đe đối với những ngành nghề chuyên môn nhạy cảm này.

Ngoài ra, dự thảo cũng chú trọng đến an toàn thực phẩm khi bổ sung hành vi buôn bán chất hỗ trợ chế biến và bao bì giả. Các hoạt động này đang diễn ra phức tạp và đe dọa trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng nhưng khung pháp lý hiện hành chưa đủ sức điều chỉnh. Đồng thời, các sai phạm trong thi hành án dân sự gây thiệt hại cũng sẽ đối mặt với chế tài hình sự mới.

Liên quan đến công nghệ cao và bảo vệ trẻ em

Một điểm nhấn quan trọng trong dự thảo là việc hình hóa các hành vi mua bán bào thai và nâng độ tuổi bảo vệ nạn nhân bị mua bán lên 18 tuổi. Quy định này nhằm tương thích với các công ước quốc tế và giải quyết tình trạng nhức nhối khi các đối tượng lợi dụng kẽ hở pháp lý để buôn bán trẻ em từ khi còn trong bụng mẹ. Đây là bước đi cần thiết để bảo vệ quyền con người một cách triệt để hơn.

Trên không gian mạng, nhiều hành vi mới như phát tán deepfake, lừa đảo qua sàn ảo và rửa tiền bằng tiền điện tử đã được đưa vào tầm ngắm. Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo cũng khiến nhà chức trách đề xuất xử lý hành vi sử dụng AI để phạm tội hoặc khai thác dữ liệu cá nhân trái phép. Những bổ sung này nhằm đối phó với sự tinh vi của tội phạm công nghệ trong thời đại số hóa hiện nay.

Dự thảo cũng nhắm tới việc nội luật hóa các quy định quốc tế về chống cướp biển, khai thác thủy sản bất hợp pháp và phổ biến vũ khí hủy diệt. Bên cạnh việc thêm tội danh, cơ quan soạn thảo còn đề xuất thu hẹp diện áp dụng hình phạt tử hình và tăng cường hình phạt tiền. Những thay đổi này phản ánh xu hướng điều chỉnh chính sách hình sự linh hoạt hơn trước các biến động xã hội.

Theo: Báo Thanh Niên