Đàm phán hạt nhân giữa Mỹ và Iran bị hoãn do Israel tấn công Li Băng sáng 20/6, vi phạm cam kết ngừng bắn vừa thiết lập vào chiều 19/6 nhằm ổn định khu vực.

Israel tấn công giao tranh bùng phát đe dọa tiến trình ngoại giao

Trang tin Axios sáng 20/6 cho biết Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi chuẩn bị tới Thụy Sĩ. Chuyến đi diễn ra sau khi Tổng thống Donald Trump và người đồng cấp Masoud Pezeshkian ký bản ghi nhớ ngày 17/6. Tuy nhiên, dự định bắt đầu đàm phán vào ngày 19/6 đã bị hoãn lại do tình hình giao tranh căng thẳng tại Li Băng.

Việc ngừng bắn tại Li Băng được coi là điều kiện tiên quyết để khởi động 60 ngày thảo luận về chương trình hạt nhân của Tehran. Trong cuộc điện đàm ngày 19/6, Ngoại trưởng Araqchi nhấn mạnh Washington phải chịu trách nhiệm về các cam kết, bao gồm việc chấm dứt xung đột. Dù Israel và Hezbollah đã đồng ý ngừng bắn từ 16 giờ cùng ngày, thỏa thuận này nhanh chóng bị phá vỡ.

Rạng sáng 20/6, Israel đã tiến hành không kích miền nam Li Băng, khiến ít nhất 5 người tử vong theo báo cáo từ hãng thông tấn NNA. Tel Aviv tuyên bố đây là hành động đáp trả các vụ phóng tên lửa của Hezbollah đêm trước đó. Phía Hezbollah khẳng định họ có quyền phản công để bảo vệ lãnh thổ, khiến triển vọng về một giải pháp ngoại giao trở nên ngày càng mờ mịt.

Cảnh báo về động cơ chính trị của Tel Aviv

Tờ The Washington Post dẫn nguồn tin tình báo cho biết Thủ tướng Benjamin Netanyahu có thể đang cố ý làm suy yếu các nỗ lực hòa bình của Mỹ. Báo cáo chỉ ra rằng Israel dường như muốn duy trì hiện diện quân sự tại Li Băng thay vì rút quân theo lộ trình. Hành động này không chỉ ảnh hưởng đến thỏa thuận hạt nhân mà còn đe dọa gây rạn nứt quan hệ đồng minh Tel Aviv – Washington.

Các chuyên gia nhận định tương lai chính trị của ông Netanyahu gắn liền với thái độ cứng rắn trước thềm cuộc bầu cử tháng 10/2026. Bất kỳ quyết định rút quân nào khỏi khu vực hiện đang kiểm soát hơn 518 km2 lãnh thổ Li Băng đều có thể bị dư luận trong nước xem là thất bại. Do đó, vào ngày 19/06, Thủ tướng Israel đã tuyên bố quân đội sẽ ở lại đây cho đến khi cần thiết.

Bên cạnh áp lực bầu cử, Israel lo ngại một thỏa thuận Mỹ – Iran sẽ hạn chế khả năng hành động quân sự của họ trước Hezbollah. Ngược lại, giới chức Mỹ khẳng định các điều khoản ngoại giao không ngăn cản quyền tự vệ của Israel nếu bị tấn công. Washington hiện ưu tiên việc ổn định khu vực và mở lại eo biển Hormuz hơn là những tính toán chính trị cá nhân của ban lãnh đạo Israel.

Nguyễn Lan (tổng hợp)

Từ Khóa: