Đột quỵ có thể xảy ra đột ngột tại những thời điểm cụ thể trong ngày, đặc biệt vào mùa lạnh. Hiểu rõ điều này giúp bạn phòng tránh nguy cơ nghiêm trọng. Bài viết điểm qua ba thời điểm dễ gây đột quỵ và lời khuyên của bác sĩ để bảo vệ sức khỏe não bộ.

Ba thời điểm dễ gây đột quỵ nhất

Bác sĩ Nguyễn Tiến Dũng, Phó Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai, cho biết có ba thời điểm trong ngày mà người dân cần đặc biệt cảnh giác với đột quỵ. Khi nhiệt độ môi trường giảm, cơ thể co mạch ngoại vi để giữ ấm, làm huyết áp tăng đột ngột; điều này khiến người có mạch máu yếu dễ gặp biến cố. Tình trạng máu đông dễ hình thành hơn vì độ nhớt của máu tăng lên trong thời tiết lạnh. Ngoài ra, người bệnh tim mạch, cao huyết áp hoặc tiểu đường có nguy cơ đối diện biến chứng nặng hơn. Những cảnh báo này nhằm giúp mọi người nhận diện và tránh những thời điểm rủi ro cao.

Khoảng sáng sớm khi vừa thức dậy là thời điểm nguy hiểm. Đây là lúc cơ thể chuyển từ trạng thái nghỉ sang hoạt động, huyết áp có xu hướng tăng cao; việc bật dậy quá nhanh tạo ra chênh lệch nhiệt độ đáng kể giữa phòng ngủ ấm và không khí lạnh bên ngoài. Huyết áp tăng đột ngột làm tăng áp lực lên thành mạch; điều này đặc biệt rủi ro với người cao tuổi hoặc bệnh nền.

Tình huống vào ban đêm và khi tắm

Khi đi vệ sinh ban đêm cũng là một thời điểm dễ gây đột quỵ. Nhiều người rời chăn ấm để vào nhà vệ sinh lạnh mà không mặc đủ áo; sự thay đổi nhiệt độ đột ngột này có thể gây co mạch mạnh. Tình trạng đột quỵ trong đêm thường đến bất ngờ và người bệnh có ít thời gian phản ứng. Vì vậy nên chuẩn bị sẵn áo ấm hoặc vớt nhiệt độ phòng nếu thường xuyên phải thức dậy trong đêm.

Khi tắm rửa vào buổi tối cũng tiềm ẩn nguy cơ. Tắm nước lạnh hoặc tắm quá muộn khi nhiệt độ xuống thấp đều khiến huyết áp dao động mạnh; những biến động này có thể dẫn đến tai biến mạch máu não. Nhiều người không chú ý đến nhiệt độ nước hoặc điều kiện không khí xung quanh trong lúc tắm; điều này càng làm tăng khả năng gặp biến cố.

Những biện pháp phòng tránh đột quỵ

Để giảm thiểu nguy cơ biến cố đột quỵ, bác sĩ Dũng khuyến cáo người dân tuân thủ một số nguyên tắc sinh hoạt và phòng ngừa cơ bản. Đầu tiên, giữ ấm đúng cách là điều quan trọng; cần mặc đủ ấm, đặc biệt là vùng đầu, cổ, ngực và bàn chân khi ra ngoài trong mùa lạnh. Đeo thêm mũ, khăn và khẩu trang giúp hạn chế gió lạnh xâm nhập.

Tiếp theo, thực hiện nguyên tắc “chậm lại 3 phút” mỗi sáng giúp cơ thể thích nghi từ trạng thái ngủ sang hoạt động; nằm thêm vài phút, cử động tay chân, xoa mặt trước khi rời giường sẽ giảm sốc nhiệt. Điều này đặc biệt hữu ích cho người cao tuổi và người có bệnh nền.

Các thời điểm trong ngày dễ gây đột quỵ nhất
Đi vệ sinh ban đêm hoặc tắm nước lạnh khiến cơ thể thay đổi nhiệt độ nhanh, dễ gây co mạch và đột quỵ (Ảnh: Chụp màn hình/ Dantri.com.vn).

Ngoài ra, kiểm soát huyết áp và bệnh nền là yếu tố then chốt để phòng ngừa đột quỵ. Người mắc cao huyết áp, tim mạch hay tiểu đường cần dùng thuốc đúng chỉ định và theo dõi huyết áp thường xuyên. Có máy đo huyết áp tại nhà giúp phát hiện sớm những thay đổi bất thường.

Cuối cùng, duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt khoa học góp phần giảm nguy cơ đột quỵ. Hạn chế rượu bia và thuốc lá; giảm muối trong bữa ăn và uống đủ nước ấm là những thói quen hữu ích. Tránh thức ăn quá lạnh, tập thể dục nhẹ nhàng trong nhà và không ra ngoài quá sớm khi trời còn rét đậm.

Nhận diện dấu hiệu khẩn cấp

Nhận biết sớm dấu hiệu đột quỵ giúp người bệnh được cấp cứu kịp thời, giảm di chứng nặng nề. Bạn nên quan sát khuôn mặt có bị méo, lệch hay không; tay hoặc chân có biểu hiện yếu, tê bì không thể nâng lên. Lời nói khó khăn, ngọng hoặc không rõ ràng cũng là dấu hiệu cần cảnh giác.

Khi xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào, hãy gọi cấp cứu 115 hoặc nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất có đơn vị đột quỵ để được xử trí kịp thời.

Sưu tầm