Xu hướng dùng cây thuốc tự nhiên tăng cao, nhưng vụ bé trai 3 tuổi ngộ độc sau uống lá lộc mại đã cảnh báo nguy cơ khi tự ý áp dụng bài thuốc dân gian.

Bé trai 3 tuổi nhập viện vì uống nước lá lộc mại

Ngày 8/8, Bệnh viện Sản Nhi Ninh Bình tiếp nhận trường hợp bệnh nhi 3 tuổi, trú tại phường Hoa Lư, trong tình trạng mệt mỏi, vàng da toàn thân, nước tiểu đỏ sậm và buồn nôn. Qua lời kể của người nhà, vài ngày trước đó, bé bị táo bón nên gia đình đã hái lá lộc mại nấu nước uống theo kinh nghiệm dân gian. Tuy nhiên, sau khi uống nước này, bé xuất hiện nhiều triệu chứng bất thường và được đưa đi cấp cứu.

Kết quả chẩn đoán cho thấy, bệnh nhi bị thiếu máu nặng, tan máu cấp do thiếu men G6PD – một loại enzym đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ hồng cầu khỏi bị phá hủy. Lá lộc mại chứa hoạt chất có thể gây tan máu nghiêm trọng ở những người có cơ địa đặc biệt như thiếu men G6PD, dẫn tới suy gan, suy thận và nhiều biến chứng nguy hiểm.

Cảnh báo từ chuyên gia: Uống lá lộc mại gây ngộ độc nặng

Bác sĩ CKI Trương Công Thành, Trưởng khoa Cấp cứu – Bệnh viện Sản Nhi Ninh Bình; cho biết: “Men G6PD là enzym bảo vệ hồng cầu khỏi tổn thương. Khi thiếu men này; nếu ăn hoặc uống các chất oxy hóa mạnh như lá lộc mại, cơ thể sẽ dễ bị tan máu cấp; dẫn đến thiếu máu, tổn thương gan thận và có thể nguy hiểm đến tính mạng”.

Trường hợp bé trai trên là một minh chứng rõ rệt. Nếu không được cấp cứu kịp thời, hậu quả có thể nghiêm trọng hơn rất nhiều. Bé đã được truyền máu, điều trị corticoids và theo dõi sát sao. Sau hai ngày điều trị, tình trạng sức khỏe dần cải thiện; da niêm mạc hồng hào hơn và đã ăn uống lại được.

Lá lộc mại là gì? Vì sao có thể gây ngộ độc?

Lá lộc mại (ở một số địa phương còn gọi là lá mọi) là lá của cây lộc mại – một loại cây hoang dại cao khoảng 2-3 mét. Theo kinh nghiệm dân gian; lá cây này có tác dụng nhuận tràng khi dùng liều nhỏ và tác dụng tẩy mạnh nếu dùng liều lớn. Nhiều người truyền tai nhau dùng để chữa táo bón, kiết lị, thải độc…

Tuy nhiên; chưa có bất kỳ nghiên cứu khoa học nào chứng minh độ an toàn cũng như liều lượng phù hợp khi sử dụng loại lá này. Đặc biệt;đối với trẻ em – cơ thể còn non yếu và dễ nhạy cảm với độc chất; việc sử dụng không kiểm soát rất dễ dẫn đến ngộ độc. Như trường hợp bé trai nói trên; chỉ uống một lượng nhỏ nước lá lộc mại cũng đủ khiến cơ thể rơi vào trạng thái nguy hiểm.

Ảnh: internet

Thiếu men G6PD – yếu tố nguy cơ ít người biết

Thiếu men G6PD là một rối loạn di truyền phổ biến, đặc biệt ở trẻ em nam. Trẻ bị thiếu men G6PD thường không có triệu chứng rõ ràng cho đến khi tiếp xúc với các yếu tố kích hoạt như thuốc kháng sinh; thức ăn hoặc thảo dược có khả năng gây oxy hóa mạnh – như lá lộc mại.

Khi đó, các hồng cầu trong máu bị phá vỡ nhanh chóng, dẫn đến tình trạng tan máu cấp; thiếu máu nghiêm trọng, vàng da; suy thận và nhiều biến chứng nguy hiểm. Tỷ lệ thiếu men G6PD ở trẻ em Việt Nam dao động từ 1-5%;nghĩa là hàng nghìn trẻ có nguy cơ cao bị tổn thương nếu không được phát hiện sớm và tránh tiếp xúc với các tác nhân gây hại.

Đừng đánh cược sức khỏe với bài thuốc dân gian

Dù các bài thuốc dân gian thường được truyền miệng với nhiều lợi ích được thần thánh hóa; song việc sử dụng không qua kiểm chứng tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt là đối với trẻ nhỏ. Trong khi y học hiện đại đã có nhiều phương pháp điều trị táo bón an toàn; hiệu quả, thì không ít người vẫn tin vào các loại cây cỏ truyền miệng.

Uống lá lộc mại gây ngộ độc là lời cảnh báo rõ ràng về nguy cơ từ những thói quen thiếu hiểu biết. Việc sử dụng bất kỳ loại thảo dược nào cũng cần có sự tham vấn của chuyên gia y tế. Không nên áp dụng tùy tiện các mẹo dân gian; đặc biệt là với trẻ em – đối tượng dễ tổn thương nhất.

Khuyến cáo từ bác sĩ

Không dùng thảo dược tùy tiện: Đặc biệt là cho trẻ em hoặc người có bệnh lý nền.

Kiểm tra thiếu men G6PD: Đây là xét nghiệm đơn giản nhưng cần thiết để phòng tránh nguy cơ từ thực phẩm và thuốc.

Chăm sóc táo bón khoa học: Uống đủ nước; bổ sung chất xơ từ rau xanh, hoa quả, tập thói quen đi vệ sinh đúng giờ; vận động nhẹ nhàng… là những cách an toàn và hiệu quả hơn nhiều so với các biện pháp dân gian chưa được kiểm chứng.

Thăm khám sớm khi có dấu hiệu lạ: Nếu có biểu hiện ngộ độc;vàng da, mệt mỏi, nước tiểu sẫm màu… cần đưa đến cơ sở y tế ngay.

Vụ việc uống lá lộc mại gây ngộ độc ở bé trai 3 tuổi là lời cảnh báo đắt giá đối với các bậc cha mẹ và cộng đồng. Đừng để sự chủ quan hay thói quen “chữa bệnh theo mách” trở thành mối nguy đe dọa đến sức khỏe và tính mạng người thân. Sử dụng thảo dược tự nhiên cần sự hiểu biết và cẩn trọng ; bởi không phải cái gì từ thiên nhiên cũng lành.

Nguồn: Báo vnexpress