Một hợp đồng trị giá 22,9 tỉ USD với Raytheon được Mỹ kỳ vọng giúp sản lượng tên lửa Tomahawk tăng hơn 16 lần, trong bối cảnh kho đạn dược chịu sức ép lớn.

Mỹ đang đẩy mạnh năng lực sản xuất tên lửa Tomahawk bằng một hợp đồng trị giá 22,9 tỉ USD với Raytheon, công ty thuộc tập đoàn quốc phòng RTX. Thỏa thuận có thời hạn 7 năm và nhằm đưa sản lượng từ khoảng 60 quả lên hơn 1.000 quả mỗi năm.

Bộ Chiến tranh Mỹ công bố hợp đồng ngày 17/8 (giờ Mỹ). Đây là bước triển khai tiếp theo sau thỏa thuận khung được quân đội Mỹ và Raytheon ký hồi tháng 2.

Hợp đồng nằm trong sáng kiến “Arsenal of Freedom” (Kho vũ khí Tự do) của Lầu Năm Góc, hướng tới mở rộng quy mô sản xuất vũ khí trong nước. Quyền Bộ trưởng Hải quân Mỹ Hùng Cao gọi khoản đầu tư 22,9 tỉ USD là bước ngoặt, giúp đẩy nhanh việc đưa Tomahawk tới lực lượng Mỹ.

Vì sao Mỹ phải tăng tốc với Tomahawk?

Tomahawk là tên lửa hành trình phóng từ biển, được sử dụng trên tàu chiến và tàu ngầm Mỹ để tấn công chính xác các mục tiêu trên đất liền ở khoảng cách xa. Đây là một trong những vũ khí tấn công quan trọng của hải quân Mỹ.

Chính quyền Tổng thống Donald Trump thời gian qua thúc đẩy các hợp đồng dài hạn với những nhà thầu quốc phòng lớn. Cách làm này nhằm tạo thêm động lực để doanh nghiệp đầu tư vào cơ sở sản xuất, thiết bị, nhân lực và chuỗi cung ứng.

Đầu tháng 8, quân đội Mỹ đã ký những thỏa thuận tương tự để tăng sản lượng linh kiện cho tên lửa Patriot và THAAD. Các hợp đồng được đưa ra trong bối cảnh Washington cần bổ sung lượng đạn dược đã tiêu hao.

Chiến dịch không kích Iran mang tên Epic Fury hồi tháng 2/2026 là một trong những yếu tố thúc đẩy nhu cầu. Số Tomahawk được sử dụng trong thực chiến vượt xa sản lượng mà Mỹ duy trì trong những năm gần đây.

Raytheon hiện cũng tăng đầu tư vào lực lượng lao động, công nghệ, chuỗi cung ứng và nhà xưởng. Chủ tịch công ty Phil Jasper nhấn mạnh vai trò của Tomahawk như một “vũ khí tấn công quan trọng nhất của hải quân”.

Rót hàng chục tỉ USD vẫn chưa thể có tên lửa ngay

Vấn đề của Mỹ không đơn thuần là thiếu tiền đầu tư. Báo cáo tháng 7/2026 của Project On Government Oversight cho biết mỗi quả Tomahawk cần tới 47 tháng để giao kể từ khi hợp đồng được ký, cho thấy năng lực công nghiệp mới là một trong những điểm nghẽn lớn.

Khoảng thời gian gần 4 năm khiến việc tăng ngân sách không đồng nghĩa với khả năng lập tức bổ sung tên lửa cho kho dự trữ. Nhà máy, nhân lực, công nghệ và chuỗi cung ứng đều cần thời gian để mở rộng.

POGO đánh giá Tomahawk thuộc nhóm đạn dược bị tiêu hao nghiêm trọng trong kho vũ khí Mỹ. Những đợt tấn công gần đây đã khiến tốc độ sử dụng vượt quá số lượng tên lửa được sản xuất trong cùng thời kỳ.

Trong khi đó, hợp đồng 22,9 tỉ USD được Bộ Chiến tranh Mỹ và Raytheon công bố bằng thông cáo báo chí nhưng chưa xuất hiện trong danh sách hợp đồng công khai hằng ngày của Bộ.

Mục tiêu hơn 1.000 Tomahawk mỗi năm vì thế là bước tăng tốc rất lớn, nhưng khả năng biến khoản đầu tư khổng lồ thành năng lực sản xuất thực tế sẽ cần thêm thời gian.

Trần Thu (tổng hợp)