Khớp gối, cổ tay, cổ chân và các ngón tay đôi khi phát ra tiếng “rắc” khi vận động, nhưng âm thanh này phần lớn không bắt nguồn trực tiếp từ xương.

Âm thanh thường xuất hiện khi đứng lên, ngồi xuống hoặc cử động sau một thời gian ngồi lâu. Theo Cleveland Clinic, một nguyên nhân phổ biến là khí thoát ra trong dịch bôi trơn của khớp, tạo cơ chế tương tự khi bẻ ngón tay.

Bác sĩ Anne Bang, chuyên gia tại Cleveland Clinic, mô tả âm thanh này liên quan đến những thay đổi trong không gian kín của khớp. Gân và dây chằng cũng có thể trượt qua bề mặt xương khi cơ thể đổi tư thế, tạo tiếng động rõ hơn ở vai, bàn tay hoặc đầu gối.

Khớp xương phát ra tiếng kêu có thể do tuổi tác, ít vận động, tổn thương sụn khớp, viêm khớp hoặc vận động sai tư thế.
Người tập thể thao ngồi giữ đầu gối, có thể gặp tiếng kêu ở khớp khi vận động. (Ảnh minh họa: MUC)

Với người ít vận động hoặc ngồi lâu, khớp có thể trở nên cứng trong thời gian ngắn. Khi bắt đầu chuyển động trở lại, những cấu trúc quanh khớp thay đổi vị trí và tiếng kêu xuất hiện.

Đằng sau âm thanh tưởng như rất nhỏ

Không phải tiếng kêu nào cũng mang ý nghĩa bệnh lý. Khi khớp được kéo giãn hoặc thay đổi tư thế đột ngột, các bọt khí trong dịch khớp có thể hình thành và thay đổi, tạo nên âm thanh quen thuộc.

Thời gian cũng để lại dấu vết trên khớp. Sụn, lớp mô bao phủ đầu xương, dần thay đổi và mất độ đàn hồi theo tuổi. Bề mặt khớp vì thế có thể tăng ma sát, khiến tiếng động rõ hơn ở đầu gối, hông hoặc cột sống.

Một cú ngã, va chạm hay tư thế vận động không đúng cũng có thể làm khớp phát ra âm thanh bất thường. Khi dây chằng hoặc sụn bị ảnh hưởng, tiếng kêu có thể xuất hiện cùng những biểu hiện khác.

Bác sĩ Aman Dhawan thuộc Trung tâm Y tế Penn State Health Milton S. Hershey khẳng định không có mối liên hệ giữa tiếng kêu ở khớp và bệnh viêm khớp. Bác sĩ Robert Gallo, đồng nghiệp của ông, lưu ý rằng điều cần quan tâm là khi âm thanh đi cùng đau.

Nếu tiếng “rắc” xuất hiện sau chấn thương, kèm đau, sưng hoặc khó đi lại, đó là lúc không nên bỏ qua. Với người ít vận động, thay đổi tư thế thường xuyên và vận động nhẹ nhàng là cách đơn giản để hạn chế tình trạng khớp cứng tạm thời.

Bùi Hà (tổng hợp) 

Từ Khóa: