Báo cáo từ SIPRI cho thấy Hoa Kỳ củng cố vị thế dẫn đầu trong khi nhập khẩu vũ khí tại Châu Âu tăng gấp ba lần để đối phó các thách thức an ninh.
- Sóng lớn đánh tuột áo phao khiến bé trai mất tích
- Đá nở hoa: Cảnh quan kỳ thú thu hút sự chú ý tại Đà Nẵng
- Giá dầu vượt ngưỡng 110 USD: Những gánh nặng kinh tế lan rộng lên đời sống và đầu tư
Thị trường vũ khí toàn cầu và sự thống trị từ phía Hoa Kỳ
Theo dữ liệu mới nhất từ Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm (SIPRI) công bố vào ngày 09/03/2026, quy mô thương mại vũ khí trên toàn thế giới đã ghi nhận mức tăng trưởng 9,2% trong giai đoạn 5 năm qua. Trong bối cảnh này, Hoa Kỳ tiếp tục khẳng định vị thế là nhà xuất khẩu khí tài quân sự lớn nhất thế giới khi thị phần tăng vọt từ 36% lên mức 42%. Sự gia tăng này phản ánh nhu cầu ngày càng cao từ các quốc gia đồng minh đối với các công nghệ quốc phòng tiên tiến để nâng cao năng lực bảo vệ chủ quyền.
Đáng chú ý, đây là lần đầu tiên trong vòng hai thập kỷ, tỷ trọng xuất khẩu vũ khí của Mỹ sang khu vực Châu Âu đã chính thức vượt qua khu vực Trung Đông. Cụ thể, lượng hàng xuất sang Châu Âu chiếm 38% tổng doanh số của Mỹ, trong khi Trung Đông chiếm 33%, với tổng cộng 99 quốc gia đang sử dụng khí tài do Mỹ sản xuất. Giới phân tích nhận định rằng xu hướng này cho thấy một sự chuyển dịch chiến lược quan trọng trong ưu tiên cung ứng của chính quyền Washington hiện nay.
Các chuyên gia từ SIPRI cho rằng việc nhập khẩu vũ khí Mỹ không chỉ nhằm nâng cao năng lực tác chiến mà còn là cách để các quốc gia duy trì quan hệ chiến lược với Washington. Đối với Hoa Kỳ, việc chuyển giao vũ khí được xem là một công cụ ngoại giao quan trọng, đồng thời là đòn bẩy để thúc đẩy nền công nghiệp quốc phòng nội địa phát triển mạnh mẽ. Chiến lược này thể hiện rõ ràng xu hướng ưu tiên lợi ích và tầm ảnh hưởng của Mỹ trong một thế giới đang ngày càng trở nên đa cực hơn.
Những biến động về thị phần tại khu vực Châu Âu và Châu Á
Sự thay đổi về cấu trúc các nhà cung cấp đang chứng kiến sự vươn lên của Pháp và Italia, trong khi Nga đối mặt với sự sụt giảm nghiêm trọng về thị phần. Pháp hiện giữ vững vị trí thứ hai toàn cầu với 9,8% thị phần nhờ các hợp đồng lớn với Ấn Độ và Indonesia, còn Italia ghi nhận mức tăng trưởng xuất khẩu ấn tượng 157%. Ngược lại, thị phần của Nga đã rơi từ 21% xuống chỉ còn 6,8% do ảnh hưởng từ cuộc chiến tại Ukraine và các lệnh trừng phạt quốc tế khiến khách hàng truyền thống phải dè chừng.
Tại khu vực Châu Á và Đại Dương, dù tổng lượng nhập khẩu giảm 20%, nhưng các điểm nóng như Nhật Bản và Đài Loan lại ghi nhận mức tăng lần lượt là 76% và 54%. Nguyên nhân chính được cho là xuất phát từ những lo ngại về tham vọng mở rộng quân sự của Trung Quốc tại khu vực, thúc đẩy các nước này phải khẩn trương hiện đại hóa quân đội. Một diễn biến đáng chú ý khác là việc Trung Quốc lần đầu tiên rơi khỏi danh sách mười quốc gia nhập khẩu vũ khí hàng đầu thế giới kể từ năm 1991 nhờ đẩy mạnh sản xuất trong nước.
Khu vực Trung Đông dù ghi nhận mức giảm nhập khẩu chung 13% nhưng vẫn duy trì các khách hàng lớn như Saudi Arabia và Qatar trong nhóm dẫn đầu thế giới. Israel, bất chấp các cuộc xung đột đang diễn ra, vẫn vươn lên vị trí nhà cung cấp thứ bảy toàn cầu nhờ các hệ thống phòng không có nhu cầu rất cao trên thị trường. Giới quan sát dự báo trong thời gian tới, nhu cầu về các tổ hợp chống tên lửa tại khu vực này sẽ còn tiếp tục tăng cao khi các quốc gia nỗ lực bù đắp lượng trang thiết bị đã tiêu hao và củng cố hệ thống phòng thủ.
Theo: Báo Aboluowang (Bản dịch)