Site icon MUC Women

Mỹ và Iran đàm phán tại Oman, Tehran thừa nhận tấn công tàu là sai lầm nội bộ

Cập nhật tình hình căng thẳng Mỹ - Iran: Đôi bên vẫn bỏ ngỏ khả năng đàm phán dù eo biển Hormuz chưa được thông suốt và lệnh ngừng bắn hết hiệu lực.

Hai chiếc tàu di chuyển trên vùng biển đầy sương mù, biểu trưng cho căng thẳng hàng hải hiện tại ở eo biển Hormuz (Ảnh minh họa: MUC)

Ngày 11/7, phái đoàn Mỹ do Phó tổng thống JD Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner dẫn đầu tiến hành đàm phán tại Oman với Iran, trong bối cảnh lệnh ngừng bắn đã bị tuyên bố chấm dứt nhưng cả hai bên vẫn duy trì kênh đối thoại.

Một ngày trước đó, ngày 10/7, Tổng thống Donald Trump đăng trên Truth Social: “Iran yêu cầu chúng tôi tiếp tục đàm phán. Chúng tôi đồng ý làm vậy, nhưng Mỹ đã tuyên bố rõ với họ rằng lệnh ngừng bắn đã kết thúc.” Iran phủ nhận đã chủ động xin tiếp tục đàm phán và tuyên bố sẽ không quay lại bàn thương thuyết nếu Mỹ không thay đổi lập trường — nhưng phái đoàn Tehran vẫn có mặt tại Oman ngày 11/7.

Theo CBS News ngày 11/7, các quan chức Iran đã nói riêng với cố vấn của ông Trump rằng các vụ tấn công tàu thương mại ngày 07/7. tại Hormuz là sai lầm xuất phát từ một phe cứng rắn nội bộ đang tìm cách phá hoại đàm phán. “Họ quay lại bàn đàm phán và nói: ‘Chúng tôi đã phạm sai lầm. Chúng tôi đã mắc lỗi. Hãy tiếp tục đàm phán'”, CBS News dẫn lời một quan chức Mỹ. Nhà Trắng đang yêu cầu Iran công khai thừa nhận điều này và cam kết Hormuz mở hoàn toàn — điều Tehran chưa đồng ý làm.

Mỹ đặt ra hai yêu cầu cứng để đàm phán đi xa hơn: Iran phải bàn giao toàn bộ lượng uranium làm giàu ở mức cao — điều Tehran nhiều lần bác bỏ — và phải tuyên bố công khai eo biển Hormuz đã mở hoàn toàn, cam kết không tấn công tàu thương mại. Các quan chức Mỹ đặt hạn chót cho yêu cầu thứ hai đến ngày 11/7, Theo AP, ông Trump chỉ cho đoàn đàm phán Mỹ một khoảng thời gian giới hạn để đạt được thỏa thuận, nhưng không công bố thời hạn cụ thể.

Oman đang đề xuất mô hình quản lý Hormuz dựa trên mô hình eo biển Malacca, với sự hỗ trợ của các chuyên gia pháp lý Anh; Muscat đề nghị cử chuyên gia sang Tehran giải thích chi tiết kế hoạch này. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đến Oman ngày 11/7, hội đàm với Ngoại trưởng Sayyid Badr bin Hamad Al Busaidi; Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ cho rằng Iran và Oman sẽ đạt được giải pháp về Hormuz trước cuối tuần.

Khoảng cách giữa lời tuyên bố “lệnh ngừng bắn đã kết thúc” ngày 08/7. và việc phái đoàn Mỹ vẫn bay đến Oman ngày 11/7, phản ánh chính xác mô thức đã lặp đi lặp lại từ tháng 4: đe dọa, leo thang, rồi quay lại đối thoại. Chuyên gia Paul Musgrave từ Đại học Georgetown tại Qatar nhận định đây là “giai đoạn thử thách lẫn nhau, chứ không phải dấu chấm hết cho khả năng đàm phán” — nhưng mỗi vòng leo thang đều để lại thêm tàu bị tấn công, thêm mục tiêu bị không kích, và ít không gian tin tưởng hơn cho bất kỳ thỏa thuận nào tiếp theo.

Ninh Lý (tổng hợp)