Côn Sơn, Kiếp Bạc mùa Thu năm 2026 diễn ra trong bối cảnh quần thể Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc đã được UNESCO ghi danh Di sản thế giới, đặt ra yêu cầu bảo tồn đi cùng phát huy giá trị.
- Bé trai hơn một tháng tuổi bỏ rơi bên cổng làng cùng thư tay của mẹ
- Mười ngày nước lũ, Xuân Mai, Hà Nội vẫn chưa trở lại nhịp sống
- Hải Phòng công bố quy hoạch khu công nghiệp Thanh Hà
Tối 26/9, Hải Phòng tổ chức Lễ tưởng niệm 726 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Trần Hưng Đạo, khai hội Côn Sơn, Kiếp Bạc mùa Thu năm 2026 và công bố Bộ nhận diện thương hiệu Di sản thế giới Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc.
Dự lễ có Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu cùng đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương, Giáo hội Phật giáo Việt Nam, thành phố Hải Phòng và một số tỉnh, thành phố. Côn Sơn – Kiếp Bạc không chỉ là địa danh gắn với những sự kiện lịch sử của nhà Trần. Đây còn là không gian hội tụ các giá trị lịch sử, văn hóa, tín ngưỡng và cảnh quan của vùng xứ Đông.
Tại Vạn Kiếp, Quốc công Tiết chế Trần Quốc Tuấn từng xây dựng căn cứ quân sự, luyện quân và tích trữ lương thảo. Cũng từ vùng đất này, quân dân nhà Trần góp phần tạo nên những chiến thắng trong cuộc kháng chiến chống đế chế Mông Cổ ở thế kỷ XIII.
Những địa danh như Đông Bộ Đầu, Hàm Tử, Chương Dương, Tây Kết, Vạn Kiếp, Bạch Đằng gắn với một giai đoạn đặc biệt của lịch sử Đại Việt. Đằng sau những chiến thắng ấy là sức mạnh của triều đình và nhân dân, được Trần Hưng Đạo đề cao trong tư tưởng giữ nước.
Di sản của Trần Hưng Đạo vì thế không chỉ nằm ở những trận đánh. Tư tưởng về dùng người, đoàn kết và đặc biệt là vai trò của nhân dân được thể hiện rõ trong lời căn dặn: “Khoan thư sức dân để làm kế sâu rễ bền gốc, đó là thượng sách giữ nước”.
Khi danh hiệu di sản đi cùng trách nhiệm bảo tồn
Năm 2025, Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO ghi danh là Di sản thế giới. Một năm sau, tại Kỳ họp lần thứ 48, UNESCO thông qua Tuyên bố giá trị nổi bật toàn cầu của Quần thể.
Dấu mốc này làm rõ hơn những giá trị được cộng đồng quốc tế ghi nhận, trong đó có quá trình hình thành và phát triển của Phật giáo Trúc Lâm, dòng thiền mang bản sắc Việt Nam, gắn đời sống tinh thần với trách nhiệm đối với quốc gia, dân tộc. Nhưng việc được ghi danh không phải là điểm kết thúc của công tác bảo tồn. Với Hải Phòng, yêu cầu đặt ra là bảo vệ giá trị nổi bật toàn cầu, tính chân xác và tính toàn vẹn của di sản; đồng thời gìn giữ cảnh quan, môi trường và không gian văn hóa.
Những lễ hội, nghi lễ, tín ngưỡng và tri thức dân gian được cộng đồng thực hành, trao truyền qua các thế hệ cũng nằm trong quá trình bảo vệ di sản. Người dân được xác định là chủ thể, thay vì chỉ là đối tượng thụ hưởng từ hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị. Trong bối cảnh đó, Bộ nhận diện thương hiệu Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc được công bố tại lễ khai hội.
Bộ nhận diện sử dụng hình ảnh hoa cúc đặt trong lá bồ đề, kết hợp các dải lá cúc cách điệu. Lá bồ đề gắn với trí tuệ và sự giác ngộ, hoa cúc xuất hiện phổ biến trong mỹ thuật thời Trần, đồng thời biểu đạt những giá trị về sự thanh cao, bền bỉ và sức sống. Sự kết hợp này hướng đến tinh thần “Đạo – Đời dung hợp”, phản ánh quan niệm của tư tưởng Trúc Lâm về mối quan hệ giữa đời sống tinh thần và đời sống xã hội.
“Trí tuệ – Hòa hợp – Lan tỏa” được xác định là ba giá trị xuyên suốt của Bộ nhận diện. Việc sử dụng một hình ảnh chung cho toàn bộ Quần thể cũng thể hiện sự thống nhất giữa các địa phương trong nhận diện, quảng bá và bảo vệ di sản.
Lễ hội Côn Sơn, Kiếp Bạc mùa Thu năm 2026 diễn ra từ ngày 26/9 đến 4/10. Các hoạt động gồm nghi lễ truyền thống, tưởng niệm tiền nhân, biểu diễn nghệ thuật, trải nghiệm di sản, quảng bá du lịch, làng nghề, sản phẩm đặc trưng của Hải Phòng và xúc tiến thương mại.
Từ một không gian gắn với lịch sử giữ nước của nhà Trần đến một thành phần của Di sản thế giới, Côn Sơn – Kiếp Bạc đang được đặt trong một không gian phát huy giá trị rộng hơn. Điều quan trọng của dấu mốc mới không chỉ nằm ở tên gọi “Di sản thế giới”, mà còn ở cách những giá trị ấy được bảo vệ và tiếp tục trao truyền.
Đào Chương (tổng hợp)